Não bộ có thể tự phục hồi sau đột quỵ?

Tôi bị đột quỵ cách đây 4 tháng,hiện vẫn yếu tay chân và nói chuyện chưa lưu loát. Não của tôi có thể tự phục hồi sau đột quỵ không? (Minh Tuấn,TP HCM)Trả lời:Đột quỵ xảy ra khi dòng máu nuôi não bị gián đoạn hoặc mạch máu não bị vỡ,khiến một phần tế bào thần kinh bị tổn thương. Tùy vị trí và mức độ tổn thương,người bệnh có thể gặp các di chứng như yếu liệt tay chân,rối loạn ngôn ngữ,suy giảm trí nhớ,mất thăng bằng hoặc thay đổi cảm xúc.Sau đột quỵ,não bộ có thể phục hồi nhờ cơ chế gọi là "tính mềm dẻo thần kinh" (neuroplasticity). Đây là khả năng tái tổ chức của não bộ,cho phép các vùng não còn khỏe mạnh hình thành những kết nối thần kinh mới hoặc đảm nhận một phần chức năng của vùng não bị tổn thương.Tuy nhiên,khả năng phục hồi phụ thuộc vào nhiều yếu tố như tuổi tác,mức độ tổn thương não,thời gian can thiệp,quá trình việc phục hồi chức năng. Não bộ có khả năng tái tổ chức mạnh nhất trong những tháng đầu sau đột quỵ. Đây được xem là "giai đoạn vàng" để tập vận động,ngôn ngữ,nhận thức nhằm kích thích não bộ hình thành các đường dẫn truyền thần kinh mới.Nhiều người sau khi xuất viện có tâm lý nghỉ ngơi tại nhà,ít vận động hoặc ngừng tập luyện do nghĩ rằng chức năng thần kinh sẽ tự hồi phục theo thời gian. Thực tế,bỏ lỡ giai đoạn phục hồi sớm có thể khiến khả năng cải thiện chức năng giảm.Hiện nay,ngoài vật lý trị liệu,hoạt động trị liệu và ngôn ngữ trị liệu,bác sĩ có thể chỉ định thêm một số phương pháp phục hồi thần kinh nhằm tối ưu khả năng hồi phục cho người bệnh đột quỵ.Trong đó,liệu pháp oxy cao áp là phương pháp cho người bệnh hít thở oxy tinh khiết trong môi trường áp suất cao hơn bình thường. Lượng oxy hòa tan trong máu tăng lên nhiều lần góp phần cung cấp oxy cho các vùng não còn sống nhưng hoạt động suy giảm sau đột quỵ. Phương pháp này có thể hỗ trợ cải thiện chuyển hóa tế bào thần kinh,thúc đẩy quá trình tái tổ chức mạng lưới nơron đồng thời nâng cao hiệu quả phục hồi vận động,nhận thức khi kết hợp với phục hồi chức năng.Người bệnh hít oxy tinh khiết trong buồng oxy cao áp. Ảnh minh họa: Bệnh viện Đa khoa Tâm AnhMột số trường hợp có thể được chỉ định kích thích từ xuyên sọ lặp lại (rTMS). Phương pháp này sử dụng từ trường tác động lên các vùng não liên quan đến vận động,ngôn ngữ hoặc nhận thức nhằm điều hòa hoạt động thần kinh,hỗ trợ phục hồi chức năng sau đột quỵ.Bạn bị đột quỵ 4 tháng và vẫn còn yếu tay chân,nói khó là tình trạng khá thường gặp. Đây vẫn là giai đoạn não bộ có khả năng phục hồi nếu được can thiệp đúng cách. Bạn nên tái khám chuyên khoa thần kinh để được đánh giá mức độ hồi phục hiện tại,từ đó xây dựng chương trình điều trị phù hợp. Kiên trì tập luyện kết hợp các phương pháp phục hồi hiện đại có thể góp phần cải thiện khả năng vận động,giao tiếp và chất lượng cuộc sống.TS.BS Nguyễn Thị Minh Đức

Trưởng khoa Thần kinh

Trung tâm Khoa học Thần kinh

Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCMĐộc giả đặt câu hỏi về bệnh thần kinh tại đây để bác sĩ giải đáp