Đại biểu đề nghị giữ quy định công chứng đất đai trong luật

Nhiều đại biểu đề nghị Luật Đất đai sửa đổi tiếp tục quy định bắt buộc công chứng hoặc chứng thực một số giao dịch quyền sử dụng đất,thay vì chuyển nội dung này xuống nghị định.Thảo luận tại Quốc hội sáng 21/8,Giám đốc Sở Tư pháp TP HCM Nguyễn Thị Hồng Hạnh cho biết luật hiện hành yêu cầu hợp đồng chuyển nhượng,tặng cho,thế chấp,góp vốn bằng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất phải được công chứng hoặc chứng thực.Dự thảo Luật Đất đai sửa đổi không còn nội dung này,chỉ quy định các điều kiện thực hiện quyền của người sử dụng đất như có giấy chứng nhận,đất không tranh chấp hoặc tranh chấp đã được giải quyết,quyền sử dụng đất không bị kê biên.Bà Hạnh cho biết báo cáo đánh giá tác động chính sách dài hơn 270 trang xác định công chứng đất đai là một trong những giải pháp kết nối,chia sẻ dữ liệu giữa cơ quan công chứng,đất đai và thuế. Hồ sơ dự thảo cũng không chỉ ra vướng mắc,bất cập của quy định bắt buộc công chứng hiện hành.Vì vậy,đại biểu cho rằng việc không tiếp tục quy định nội dung này trong Luật Đất đai cần được xem xét thận trọng,đánh giá đầy đủ tác động xã hội và nguy cơ ảnh hưởng đến an toàn pháp lý trong giao dịch.TP HCM đã kết nối,đồng bộ cơ sở dữ liệu công chứng và đất đai,song dữ liệu không thể thay thế hoạt động công chứng. Công chứng viên ngoài xác thực thông tin về nhân thân và tài sản còn kiểm tra năng lực hành vi,sự tự nguyện của các bên."Chỉ qua cơ sở dữ liệu thì không thể biết các bên có tự nguyện tham gia giao dịch hay không,chẳng hạn cha mẹ tự nguyện hay đang bị ép tặng tài sản cho con",bà Hạnh nói.Luật Công chứng quy định những giao dịch quan trọng,cần mức độ an toàn pháp lý cao,phải được luật hoặc nghị định quy định bắt buộc công chứng. Theo bà Hạnh,nếu Luật Đất đai không đề cập,quá trình áp dụng có thể phát sinh cách hiểu khác nhau và thiếu cơ sở trích lục. Do đó,bà đề nghị giữ quy định như luật hiện hành.Đại biểu Nguyễn Thị Hồng Hạnh phát biểu sáng 21/8. Ảnh: Cổng TĐTQ Quốc hộiPhó đoàn đại biểu Quốc hội TP Cần Thơ Lê Thị Thanh Lam cũng đề nghị đánh giá đầy đủ tác động pháp lý và kinh tế trước khi đưa quy định công chứng bắt buộc ra khỏi Luật Đất đai.Theo bà,cắt giảm thủ tục và chi phí tuân thủ để tạo thuận lợi cho người dân,doanh nghiệp là cần thiết. Tuy nhiên,giao dịch quyền sử dụng đất không thể chỉ được xem xét trên tiêu chí này mà phải bảo đảm quyền tài sản của người dân và hiệu quả quản lý nhà nước.Đất đai là tài sản đặc biệt,có giá trị lớn,ảnh hưởng đến nhiều chủ thể và lợi ích xã hội. Bỏ quy định công chứng bắt buộc khỏi luật có thể giảm thời gian,chi phí trước mắt,nhưng cần tính đến chi phí xã hội nếu giao dịch bị vô hiệu,xảy ra gian lận hoặc tranh chấp. "Sai sót trong một giao dịch không chỉ ảnh hưởng đến các bên tham gia mà có thể kéo theo hệ lụy với những giao dịch tiếp theo và sự ổn định của thị trường",bà Lam nói.Giải trình sau đó,Bộ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng cho biết công chứng giao dịch đất đai là thủ tục hành chính nên không nhất thiết phải quy định trong luật. Nội dung này sẽ được đưa vào nghị định hướng dẫn thi hành Luật Đất đai."Quyền và lợi ích hợp pháp của người dân trong giao dịch đất đai không mất đi. Nhà nước luôn bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của các bên tham gia chuyển nhượng đất đai",Bộ trưởng nói.Vũ Tuân